VIÊM NÃO MÔ CẦU DIỄN TIẾN NHANH, KHÔNG NÊN CHỦ QUAN

👩🏻‍⚕️ Bài viết được tham vấn chuyên môn bởi BS. CK1. Trần Thị Tú Hằng - Chuyên Khoa Nhi, Hệ Thống Phòng Khám Quốc Tế CarePlus.  

⚠️ Theo thông tin từ Bộ Y tế và các cơ quan chức năng, cả nước ghi nhận 24 ca bệnh do não mô cầu kèm theo 4 trường hợp tử vong tính từ đầu năm đến tháng 4/2026, trong đó trẻ em dưới 15 tuổi chiếm tới 46% tổng số ca mắc. 

❗️ Gần đây vào tháng 10/2026, riêng tại TP. Hồ Chí Minh đã ghi nhận một chùm ca bệnh gồm 4 đến 5 trường hợp mắc não mô cầu nhóm B liên quan đến học sinh (có 1 ca tử vong tại trường THCS), nhưng ngành y tế địa phương thông báo chùm ca bệnh này đã được kiểm soát. Tại Hà Nội cũng ghi nhận thêm 2 ca não mô cầu 

❗️ Não mô cầu lưu hành ở khắp nơi, có thể gây bệnh rải rác hoặc bùng phát thành dịch. Ở Việt Nam, bệnh thường xuất hiện đơn lẻ nhưng có nguy cơ tăng vào mùa lạnh, đặc biệt tại nơi đông người, chật chội, điều kiện vệ sinh kém như trường học, ký túc xá, doanh trại... 

⁉️ Vì sao căn bệnh này lại nguy hiểm đến vậy? Hãy cùng CarePlus tìm hiểu để nhận biết sớm và chủ động phòng ngừa hiệu quả.  

1️⃣. Viêm màng não mô cầu là gì?  

Viêm màng não mô cầu là bệnh nhiễm khuẩn cấp tính nguy hiểm, có khả năng lây lan nhanh. Bệnh thường xảy ra đột ngột với những triệu chứng như đau đầu dữ dội, sốt, buồn nôn và nôn, cổ cứng, lơ mơ, hôn mê, đặt biệt có thể xuất hiện ban xuất huyết hình sao, có thể có mụn nước. 

Một số trường hợp diễn tiến nhanh chỉ trong vài giờ với biểu hiện sốc, suy đa cơ quan, nguy cơ tử vong rất cao (có thể lên đến 50% nếu không được điều trị kịp thời) và nhiều trường hợp để lại di chứng nặng nề như điếc, tổn thương não, hoại tử chi. Nếu được phát hiện sớm và điều trị tích cực, tỷ lệ tử vong của bệnh rơi vào khoảng 5% đến 15%.  

2️⃣. Nguyên nhân gây viêm màng não mô cầu  

▪️ Bệnh não mô cầu do vi khuẩn Neisseria meningitidis gây ra. Dựa trên cấu trúc vỏ polysaccharide, vi khuẩn não mô cầu được phân loại thành nhiều nhóm huyết thanh khác nhau, có hơn 12 nhóm huyết thanh, trong đó các nhóm A, B, C, W, Y thường gây bệnh ở người.  

3️⃣ Triệu chứng của bệnh viêm màng não do não mô cầu  

▪️ Dấu hiệu nhận biết sớm: Sốt cao đột ngột, đau đầu dữ dội, buồn nôn hoặc nôn, cứng gáy, nổi ban xuất huyết trên da. Ở trẻ nhỏ, các dấu hiệu có thể không điển hình, như: li bì, bỏ bú, quấy khóc, kích thích, thóp phồng.  

⚠️ Khi có các triệu chứng nghi ngờ, cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế ngay để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.  

4️⃣. Đường lây truyền:  

▪️ Bệnh lây chủ yếu qua dịch tiết đường hô hấp (nước bọt, dịch mũi họng) khi tiếp xúc gần với người mắc hoặc người lành mang vi khuẩn.  

▪️ Bệnh có diễn biến rất nhanh, có thể gây tử vong chỉ trong vòng 24-48 giờ.  

5️⃣. Đối tượng nguy cơ cao:  

▪️ Trẻ nhỏ, học sinh – sinh viên sống tập trung trong ký túc xá, nhà trẻ, trường học; ▪️ Người có sức đề kháng kém.  

6️⃣. Biện pháp phòng bệnh:  

▪️ Giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng.  

▪️ Đeo khẩu trang khi đến nơi đông người, che miệng khi ho, hắt hơi.  

▪️ Cùng với đó, giữ gìn nhà cửa, phòng học thông thoáng, sạch sẽ; tránh dùng chung đồ dùng cá nhân như cốc, khăn mặt, bàn chải đánh răng.  

▪️ Hạn chế tiếp xúc gần với người đang có triệu chứng viêm đường hô hấp.  

♦️ Một biện pháp phòng ngừa chủ động và hiệu quả nhất hiện nay là tiêm vắc xin phòng não mô cầu. Vắc xin có thể được tiêm cho trẻ em, thanh thiếu niên và người sống trong môi trường tập thể, người có nguy cơ cao. Người dân nên tiêm phòng tại các cơ sở y tế đủ điều kiện để đảm bảo an toàn và hiệu quả.  

🔔 LỊCH TIÊM PHÒNG THAM KHẢO:  

🔸 Vắc-xin viêm não mô cầu B (Bexsero- phòng tuýp B)  

▶️ Trẻ từ 2 tháng đến dưới 6 tháng tuổi lịch tiêm 2 mũi cơ bản:  

▪️ Mũi 1: lần tiêm đầu tiên  

▪️ Mũi 2: cách mũi 1 ít nhất 2 tháng  

▪️ Mũi nhắc được khuyến cáo tiêm cho trẻ từ 12 tháng tuổi trở lên và cách mũi 2 tối thiểu 6 tháng.  

▶️ Trẻ từ tròn 6 tháng đến dưới 12 tháng tuổi lịch tiêm 2 mũi cơ bản:  

▪️ Mũi 1: lần tiêm đầu tiên  

▪️ Mũi 2: cách mũi 1 ít nhất 2 tháng  

▪️ Mũi nhắc được khuyến cáo tiêm cho trẻ từ 12 tháng tuổi trở lên và cách mũi 2 tối thiểu 2 tháng.  

▶️ Trẻ từ tròn 12 tháng đến dưới 24 tháng tuổi có lịch tiêm 2 mũi cơ bản:  

▪️ Mũi 1: lần tiêm đầu tiên  

▪️ Mũi 2: cách mũi 1 ít nhất 2 tháng  

▪️ Mũi nhắc được khuyến cáo cách mũi 2 tối thiểu 12 tháng.  

▶️ Trẻ từ tròn 2 tuổi đến 50 tuổi có lịch tiêm 2 mũi cơ bản:  

▪️ Mũi 1: lần tiêm đầu tiên  

▪️ Mũi 2: cách mũi 1 ít nhất 1 tháng  

🔸 Vắc-xin viêm não mô cầu ACYW135 (MenQuadfi - Phòng tuýp A, C, Y, W-135)  

▶️ Trẻ từ 6 tuần đến dưới 6 tháng tuổi:  

▪️ Mũi 1: Lần tiêm đầu tiên  

▪️ Mũi 2: Cách 2 tháng sau mũi 1  

▪️ Mũi 3: Cách 2 tháng sau mũi 2  

▪️ Mũi nhắc: Tiêm cho trẻ từ 12 tháng tuổi, cách mũi 3 ít nhất 2 tháng.  

▶️ Đối với trẻ từ 6 tháng đến dưới 12 tháng tuổi:  

▪️ Tiêm 1 mũi cơ bản;  

▪️ Mũi nhắc: Tiêm cho trẻ từ 12 tháng tuổi, cách mũi 1 ít nhất 2 tháng.  

▶️ Đối với trẻ từ 12 tháng trở lên và người lớn:  

▪️ Tiêm 1 mũi duy nhất  

▶️ Đối với người từ 15 tuổi trở lên (đã hoàn thành lịch tiêm theo tuổi ở trên) nếu tiếp tục có nguy cơ, khuyến cáo tiêm thêm 1 mũi, cách mũi trước đó 4 năm.  

🔸 Vắc-xin viêm não mô cầu ACYW135 (Menactra - Phòng tuýp A, C, Y, W-135)  

▪️ Trẻ 9 tháng - dưới 2 tuổi: Tiêm 2 mũi, mũi 2 cách mũi 1 ít nhất 3 tháng  

▪️ Trẻ từ 2 tuổi trở lên - người lớn 55 tuổi: Tiêm 1 mũi duy nhất.  

▪️ Liều nhắc lại: Đối với người từ 15-55 tuổi có nguy cơ, tiêm nhắc lại liều 2 sau ít nhất 4 năm  

🔔 Hiện tại, tại CarePlus đang có đủ các loại vắc xin Viêm Màng Não Mô Cầu, nếu ba mẹ đang có nhu cầu tiêm chủng phòng bệnh cho trẻ. Hãy inbox fanpage hoặc liên hệ hotline miễn phí 1800 6116 để đặt lịch thăm khám và tiêm chủng ngay hôm nay!  

Nguồn tham khảo:  

- Theo Báo Tuổi Trẻ: https://tuoitre.vn/bo-y-te-thong-tin-ve-chum-ca-nhiem-nao-mo-cau-mot-hoc-sinh-tu-vong-tai-tphcm-100261017203144627.htm